Варшава шартномаси ташкилоти НАТОдан кучли бўлганми?

747
(Янгиланган 20:44 14.05.2020)
Яқинда НАТОни ер билан яксон қилишга қодир бўлган Варшава шартномаси ташкилоти тузилганига 65 йил тўлди.

ТОШКЕНТ, 14 май - Sputnik, Андрей Коц. Саккизта давлат, етти ярим миллионгача аскар ва зобитлар, ўн минглаб танк ва самолётлар, юзлаб ҳарбий кемалар - бундан роппа-роса 65 йил олдин, 1955 йил 14 май куни Варшава шартномаси Ташкилоти (ВШТ) тузилганлиги тўғрисида эълон қилинган эди.

36 йил давомида ушбу ҳарбий иттифоқ Шимолий Атлантика иттифоқига қарши тура оладиган сайёрадаги ягона куч бўлиб қолди ҳамда АҚШ ва унинг иттифоқчиларига Европада назоратиз ҳўжайинчилик қилишга йўл қўймади. НАТОнинг социалистик пасангиси ҳақидаги энг қизиқарли ва кам маълум бўлган фактлар - РИА Новости материалида.

Ядросиз стратегия

ВШТнинг НАТОдан фарқи шунда бўлганки, СССР, Польша, Болгария, Чехословакия, Румыния, Венгрия, ГДР ва Албания (1968 йилгача) қуролли кучлари яхлит, яхши мойланган механизм каби ҳаракат қилган. Бунга мунтазам қўшма машқлар орқали эришилди.

1981 йил 4 сентябрдан 12 сентябргача ўтказилган "Ғарб-81" тезкор-стратегик машқларида 100 мингдан ортиқ киши қатнашди. Мақсад - ядровий қурол ишлатмасдан душман мудофаасини ёриб ўтиш. Асосий рол эҳтимолий Учинчи Жаҳон уруши бошланган тақдирда Шимолий Германия пасттекислиги ва Фулд йўлаги орқали Ғарбий Европага ўтиши керак бўлган танкларга берилди. Орқа томондан артиллерия қўллаб-қувватлаб турган.

"Биз "оловли соябон" тактикасини оммавий равишда қўллаган эдик, - дейди ўша пайтда танклар взводини бошқарган истеъфодаги полковник Алексей Поляков. Техника танкларга таҳдид соладиган пиёдалар ва енгил зирхли нишонларни яксон қиладиган, ҳавода портлаётган снарядлар остида ҳужум қилган. Шундай баланд оҳангда портлаган-ки, овози шлемофонда ҳам баланд эшитилган. Айрим ҳудудларда, фронтнинг ҳар бир километрига 300 тагача қуролдан ўқ отилган, танклар портлашларнинг тўхтовсиз девордан атиги 200 метр нарида ҳаракатланган. НАТОнинг ҳар қандай мустаҳкамланган худудини чангдай янчиб ташлашга етарли бўлган. Биз, керак бўлса, Ла-Маншгача хужум қилишга тайёр бўлганмиз".

"Ғарб-81" машқларида стратегик бўлинманинг жанговар бошқаруви қўмондонлик тизимини (КСБУ) синовдан ўтказилди, ва бу тизим ҳозирги замон ишланмаларига асос бўлиб ҳизмат қилди. Натижада, бўлинмаларнинг ҳаракатчанлиги ошди, қўшинлар оператив вазиятнинг ўзгаришига тезроқ жавоб қайтара бошлади. Шу вақтнинг ўзида юқори аниқликдаги қуроллар ва армия авиациясидан кенг фойдаланиш бошланди. Машкларнинг кульминацион ҳодисаси сифатида Минск яқинидаги полигонга 7-чи гвардиячи ҳаво-десант дивизиясининг қўниши бўлди. Бу бир неча ўнлаб ҳарбий-ҳаво транспорти самолётларининг келишилган ҳаракатларини талаб қилди.

Маневрлар Ғарб таҳлилчиларини жумбушга келтирди. Уларнинг ҳисоб-китобларига кўра, агар НАТО гуруҳлари ҳақиқатан ҳам машғулотларда иштирок этаётган кучларга тактик ядро қуролисиз қарши ҳимоя қилиши керак бўлса, улар тўрт кундан ортиқ туролмаган бўлар эди.

НАТОни кузатиш

1977 йилда ВШТ иштирокчилари душман ҳақида маълумотларини ҳисобга олиш бирлашган тизимини (СОУД) яратиш тўғрисида шартнома имзоладилар. 1979 йилда бу тизим фойдаланишга топширилди. Энди СССР, Болгария, Венгрия, Польша, Чехословакия, ГДР, шунингдек, Вьетнам, Монголия ва Кубанинг радиоэлектрон ва космик разведка воситалари биргаликда ишлай бошлади. Социалистик лагернинг "қулоқлари" дунёнинг деярли барча бурчакларида  бор эди.

Тизим автоматик равишда эҳтимолий душманнинг радиоэфирини кузатиб борган ва ушланган хабарларни иккита компютер марказларига - Москва ва ГДРга узатган. У ерда маълумот махсус хизматларни қизиқтириши мумкин бўлган калит сўзлар мавжудлигига таҳлил қилинган. СОУД ўша даврнинг муҳим шахслари: сиёсатчилар, ҳарбий раҳбарият ва йирик ишбилармонлар ҳақида каттагина маълумотлар базасини йиғди. Уни ҳар ким ҳам кўра олмаган - фақат социалистик мамлакатлар разведка хизматларининг юқори мартабали амалдорлари.

НАТО СССР КГБ Биринчи Бош Бошқармаси томонидан 70-йилларнинг охирларида Британия махсус ҳизматлари томонидан ёлланган полковник Олег Гордиевскийнинг қўрсатмаларидан билди. Бу каби технологиялар ҳақида Ғарбда тасаввур ҳам қилишмаган. 1989 йилда ГДР ва ГФР бирлашгандан сўнг, ГДРдаги компьютер маркази НАТОга ўтди ва СОУД ўз имкониятларининг ярмини йўқотди. Ушбу тизимнинг жорий ҳолати тўғрисида очиқ маълумотлари йўқ.

Штаб учун бункер

ВШТнинг ҳарбий қудратига асосий ҳиссани СССР қўшган. Ташкилотдаги раҳбарлик лавозимларни, қоида бўйича, Совет Иттифоқи вакиллари эгаллаган, муомаланинг расмий тили - рус тили бўлган. Штаб-квартираси, албатта, Москвада. Шунга қарамай, 70-йилларнинг бошларида уни потенциал жанговар операциялар майдонига яқинлаштириш имконияти кўриб чиқилган.

1972 йил октябр ойида Ғарб ОАВлари СССР Львов яқинида алоқа тизимига эга мустаҳкам ер ости марказини қуришни бошлаганлиги ҳақида хабар берди. Шаҳар атрофи ва вилоятда ядро қуролининг тўғридан-тўғри уришига бардош берадиган бетон бункерлар қурилди. У ерда ВШТ қўшинларининг қўмондонлик органлари жойлаштирилиши режалаштирилган бўлган.

Ғарбий шарҳловчиларнинг таъкидлашича, ВШТ қўмондонлиги фавқулодда вазиятларга тезроқ жавоб бериш ва Марказий Европадаги қўшинларни янада самарали бошқариш учун ер устидаги симли коммуникацияларини қисқартиришни режалаштирган.

Натижада, бу режалар бекор қилинди, аммо Львовда юқори қўмондонлик йиғилишлари ўтказилиши давом этди.

Прагадаги танклар

ВШТ мамлакатларининг ягона қўшма жанговар операцияси 1968 йил август-сентябр ойларида Чехословакияга бостириб кириш ва аксил-социалистик ҳаракатларни бостириш бўлди. Бунинг учун 400 мингга яқин ҳарбий, олти мингдан ортиқ танклар, БТР ва БМПлар жалб қилинган.

Операция "Дунай" деб номланган. СССР мамалакатга 18 моторли-қўчи, танк ва ҳаво-десант дивизия, 22 авиацион ва вертолёт полклари, Польша - беш пиёда дивизияси ва ГДР – моторли-ўқчи ва ва танк булинмаларини киритди. Венгрия битта пиёда дивизия билан, Болгария иккита полк билан кифояланди.

"Ўша кунларда биз блокдаги иттифоқчилар билан ҳамжиҳатликда ҳаракат қилишимизга тўғри келди, - деб эслайди Совет моторли-ўқчи ротасининг командири, истеъфодаги майор Павел Шкунов. Мулоқотда муаммолар деярли бўлмаган, чунки иттифоқдош давлатлар армияларининг зобитларнинг кўпчилиги рус тилида яхши гапиришган. Аммо шунда ҳам иҳтилоф сезилган. Мен польшалик капитан билан суҳбатлашишга муваффақ бўлдим. У сўзларини эҳтиёткорлик билан танлаб, ҳамма жанговар дўстлари ҳам танкларни Прагага киритилиши маъқулламаслигини, аммо улар буйруққа бўйсунишларини айтди. Оддий аскарлари сиёсатдан йироқ бўлган – шунчаки суҳбатлашишиб сувенирлар алмашишган".

1968 йилгача ВШТнинг ягона аъзоси - Чехословакияда совет қўшинлари бўлмаган. Прага баҳори бостирилгандан кейин СССР бу ерга 130 минг аскар ва зобитдан иборат катта армия контингентини жойлаштирди. Бу борадаги шартнома Дунай операциясининг асосий ҳарбий-сиёсий натижаларидан бири бўлди.

Турли мамлакатлар ҳарбий хизматчиларининг қўшма ҳаракатлари ВШТ раҳбарияти томонидан самарали деб топилди, бироқ ташкилот биринчи йўқотишга дуч келди: блокни Албания тарк этди.

747
Сигарета в пепельнице

Биз чекишни тез-тез ташлаймиз-у, кейин эса янада кўпроқ чекамиз. Нега бундай?

113
Бутун дунё бўйлаб чекишга қарши кураш кўпроқ гидра билан курашга ўхшайди. Гидранинг қанча кўпроқ калласини чопиб ташласангиз, шунча кўп ўсиб чиқади. Тамаки ишлаб чиқарувчи гигантлар қонунчиликда бўшлиқларни топиб, ёшларни "мода" қурилмаларига ўргатмоқдалар.

2020 йилда Бутунжаҳон тамакисиз кун (31 май) ёшлар саломатлигига қаратилган. Асосий урғу "ёш фуқароларни тамаки саноатининг манипуляцияларидан ҳимоя қилиш ва уларни тамаки ва никотиндан фойдаланишига йўл қўймаслик"га қаратилади.

Ҳукумат ҳам жамият каби бутун дунё бўйлаб тамаки чекишга қарши курашда мисли кўрилмаган чораларни кўрмоқда: жамоат жойларида чекишни тақиқлаш, реклама қилинишини тақиқлаш, тамаки маҳсулотларига солиқларни ошириш, соғлом турмуш тарзи тенденцияси, никотинни истеъмол қилишни тўхтатиш учун ёрдам таклифлари ва бошқалар.

Бир томондан, профилактика чораларининг бундай комплекси ўз натижасини бераётганга ўхшайди. Тамаки чекувчиларнинг 70% дан кўпроғи чекишни ташламоқчи. Аммо бошқа томондан, олти ойдан кейин уларнинг ярмидан кўпи яна бу ёмон одатга қайтишмоқда.

Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотида анъанавий тамаки билан курашиш концепцияси бўлса-да, электрон сигарета ва таркибида тамаки бор суюқликлар масаласида ҳали ечим топош осон бўлмаяпти.

"Электрон" чекувчилар армияси сафи фақат кенгаймоқда. Чилим, вейп, ароматизаторлар, электрон иситгичлар – бу барча "модадаги" мосламалар ортида сигарет ишлаб чиқарувчилар туради. Буни тушунса бўлади, бундай улкан истеъмол бозорни йўқотишни ҳеч ким хоҳламайди ва шунинг учун ёшлар орасида чекишнинг алтернатив усулларини оммалаштиришмоқда. Интернет ва ижтимоий тармоқларда реклама ҳеч қанақасига назоратга олинмаган ва тамаки гигантлари бундан фойдаланишмоқда.

Ҳозирда Россияда "Фуқаролар соғлиғини атрофдагилирнинг тамаки тутуни таъсиридан ва тамаки истеъмол қилишнинг оқибатларидан ҳимоя қилиш тўғрисида"ги қонунга ўзгартиришлар ишлаб чиқилмоқда. Яқин келажакда таркибида никотин бўлган барча моддалар, шу жумладан снюс ва никотинни организмага етказиб берадиган электрон воситалар тамаки маҳсулотлари билан тенглаштирилиши керак.

Шу билан бирга, чекиш бўйича ўлим тўғрисидаги статистика тасалли бермайди. Дунё бўйлаб ҳар йили 8 миллиондан ортиқ одам тамаки истеъмол қилиш натижасида ҳаётдан кўз юмади. Уларнинг бир миллиондан ортиғи "пассив чекувчилар".

Муаллиф Дарья Чередник, Sputnik радиоси

113
Лаборатория имени Ричарда Лугара в Грузии

Америкаликларга Марказий Осиё ва Кавказдаги биолабораториялар нимага керак?

868
(Янгиланган 17:38 29.05.2020)
Қозоғистон, Арманистон ва Тожикистонда америкаликлар биологик лабораториялар тармоғини яратдилар. РИА Новости муаллифи буни ўрганди.

ТОШКЕНТ, 29 май - Sputnik, Галия Ибрагимова. "АҚШ бутун дунё бўйлаб, шу қатори, чегараларимиз атрофида, ҳарбий биологик фаолият олиб бормоқда", - деди Сергей Лавров КХШТ ташқи ишлар вазирлари йиғилишида. Москва узоқ вақтдан бери қўшни давлатларнинг биологик хавфсизлиги ҳақида ҳавотирда. Қозоғистон, Арманистон ва Тожикистонда америкаликлар биологик лабораториялар тармоғини яратдилар. Россия расмийларининг, айниқса, Грузиядаги Лугара номидаги марказга оид саволлари кўп. Вашингтонга буларнинг нима кераги борлиги ҳақида РИА Новости материалида ўқинг.

Қасддан чиқариб юбориш

Қозоғистонда коронавирусдан биринчи зарарланиш март ойининг бошида қайд этилди. Ҳукумат чегараларни ёпиб, фавқулодда ҳолат эълон қилди. Интернетда ушбу вирус 2016 йилда республиканинг жанубий-шарқида америкаликлар томонидан қурилган биолаборатория билан боғлиқ бўлиши мумкинлиги ҳақида миш-мишлар тарқалди.

Олма-Ота Марказий реферанс-лабораторияси (ЦРЛ) Қозоғистон учун хос бўлган вируслар штаммларини ўрганишга ихтисослашган. У Қозоғистон карантин ва зооноз инфекциялари илмий маркази негизида фаолият юритади, республика Соғлиқни сақлаш вазирлигига бўйсунади. У Пентагон ҳисобидан қурилган бўлса-да, Қозоғистон мулки ҳисобланади. АҚШ ушбу иншоот учун 108 миллион доллар ажратган.

Вашингтон буни: минтақада АҚШ ҳарбийлари жойлашгани ва тадқиқотлар номаълум вирусли инфекциялардан ҳимояланишга ёрдам беради, дея тушунтирганди.

КХШТ, МДҲ ва ШҲТ саммитларида Москва вакиллари америкаликлар ушбу лабораторияларни Россия манфаатларига қарши ишлатишлари мумкинлигини бир неча бор таъкидлашган. Аммо Қозоғистон расмийлари маҳаллий биологлар ишига ҳеч ким аралашмаслигига ишонтиришган.

"Хорижий олимларнинг иштирок этишига фақат қўшма тадқиқотлар ўтказилганда ва грант лойиҳалари амалга оширилгандагина йўл қўйилади", - деб изоҳ берган ЦРЛ.

2018 йилда Қозоғистонда менингит билан касалланишлар сони сезиларли даражада ошди ва Олма-Отада ЦРЛдан менингококк инфекция штаммининг сизиб чиқиши ҳақида гапира бошлашди. Журналистлар ва блогерлар америкаликлар қасддан вирус тарқалишига йўл қўйдилар, дея жиддий ёздилар. Шу тариқа, улар гўёки лабораторияда ишлаб чиқилган бактериологик қуролнинг самарадорлигини синаб кўрмоқчи бўлган.

Қозоғистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳеч қандай эпидемия йўқлигига ишонтирган. "Қозоғистонда менингит билан касалланиш ҳолати 58 та, улардан 32 таси Олма-Отада. Агар нисбий кўрсаткичларни ҳисобласак, БССТ стандартларига кўра, улар жуда паст", - деди вазирлика.

Коронавирус ҳам ўхшаш тарихга эга. Ҳокимият фитнани рад этди ва ваҳима тарқатмасликка чақирди.

Фаолиятнинг ёпиқ режими

Совет даврида Арманистон ССР Микробиология институти энг йирик микробиология маркази ҳисобланган. 90-йилларда институтнинг илмий ишланмаларига АҚШ ва Буюк Британия қизиқиш билдирди. Арманистонлик мутахассислар Ғарб мамлакатларида амалиёт ўташга таклиф этилган.

2000 йилларда америкаликлар мамлакатда бир нечта биологик лабораторияларни очишга ёрдам берди. Пулларни, Қозоғистонда бўлгани каби, Пентагон ажратган. Фақат Арманистон Касалликларни назорат қилиш ва профилактикаси Миллий марказининг ўзига модернизация қилишга ўн миллион доллар сарфланди.

Ереван, Гюмри, Ванадзор, Мартуни ва Ижеванда қурилган илмий марказлар Кавказ минтақасига хос бўлган вирус ва штаммларни ўрганадилар.

Лабораториялар Арманистон соғлиқни сақлаш тизимининг бир қисмидир, аммо АҚШ мудофаа вазирлигининг таҳдидларни камайтириш агентлиги бу ерга кириш ҳуқуқига эга. У ерда маҳаллий мутахассислардан ташқари, америкаликлар ҳам ишлайди.

Арманистондаги биолабораториялар ёпиқлилига Москва томонидан танқид билдиради. Шубҳаларни бартараф этиш учун ўтган йилнинг кузида бош вазир Никол Пашинян россиялик мутахассислар билан ҳамкорлик тўғрисида Меморандум имзолашга рози бўлди. Тафсилотларни келишиб олинди, аммо охиргига келиб Арманистон томони ушбу ҳужжатдан воз кечди.

Хавфли эпидемиология

2010-чи йилларда америкалик биологлар КХШТнинг яна бир аъзоси - Тожикистонга эътиборини қаратдилар. Улар юқумли касалликларнинг авж олишига олиб келиши мумкин бўлган ноқулай эпидемиологик вазиятдан хавотирда эдилар. Ғарбнинг бир нечта жамғармалари тадқиқот марказларини ташкил этиш учун маблағ ажратди.

Шундай қилиб, 2013 йилда Душанбе шаҳридаги Гастроэнтерология институти негизида биологик хавфсизлик лабораторияси очилди. Ушбу лойиҳа Хитой, Мьянма, Бангладеш ва Африкада шунга ўхшаш иншоотларни барпо этган Франциянинг Мерьё хайрия жамғармаси томонидан молиялаштирилди.

Одатда, французларга БМТ ва АҚШнинг USAID ҳалқаро ривожланиш бўйича агентлиги ёрдам берган. Инвестициялар уч миллион доллардан ошди.

2019 йилда Республика сил касаллигини назорат қилиш маркази негизида лаборатория ташкил этишди. USAID ва Пентагон ҳомий бўлди. Маҳаллий биологлар, чет эллик ҳамкасблари иштирокида Марказий Осиёга хос бўлган сил, безгак, гепатит ва ўлат каби касалликларни ўрганмоқдалар.

Ўтган йили Тожикистон шимолидаги Исфара шаҳрида яна бир иншоот очилди. У ҳақида маълумот оз, уни ҳам америкаликлар молиялаштирди.

" Марказий Осиёда коронавирусдан олдин ҳам эпидемиологик вазият яхши эмас эди. Минтақага гепатит, ўлат, сил касаллиги хосдир, шунинг учун янги биолаборатория зарур. Уларга маблағ керак. Чет эл ёрдамисиз эплай олмаймиз",- деб тушунтирди РИА Новости-га Душанбе шаҳридаги Сиёсий тадқиқотлар маркази директори Абдуғани Мамадазимов.

Тожик мутахассиси америкаликлар фаолиятида шубҳали нарсани кўрмайди. "Шунчаки улар доим биринчи бўлиб эътибор беради. Агар коронавирусдан кейин Россия, Хитой ёки ЕИ минтақага вирусларга қарши курашда фаол ёрдам бера бошласа, республика ҳукумати буни қўллаб-қувватлайди", - дейди эксперт.

Грузия патогени

Грузия КХШТга аъзо эмас, лекин Россия билан чегарадош ва Кавказда муҳим рол ўйнайди. Москва Ричард Лугар жамоат соғлиғини сақлаш тадқиқот марказидан хавотирда. Россия ҳукумати Тбилиси яқинидаги биолаборатория америкаликларнинг манфаатларини кўзлаб фаолият юритади деб ҳисоблайди.

Шубҳалар бекордан-бекор пайдо бўлмайди. 2018 йил сентябр ойида Грузия давлат хавфсизлиги собиқ вазири Игорь Гиоргадзе лабораторияда одамлар устидан эксперимент ўтказишлари мумкинлигини маълум қилиб Лугар марказида даволанаётган ўнлаб одамлар вафот этганлиги ҳақидаги ҳужжатларни тақдим этди. Шу билан бирга, у ерда Пентагоннинг буюртмаларини бажарадиган Американинг учта - CH2M Hill, Battelle ва Metabiota хусусий фирмалари биологлари ишлаган.

Гиоргадзе лабораторияда бактериологик ҳимоянинг юқори даражасида эканлигига эътибор қаратди. Бундан ташқари, марказда "зарарли моддалар сочиш ускуналари ва биологик фаол материал билан тўлдирилган ўқ-дорилар" мавжуд. "Мақсади жамиятни ҳимоя қилиш бўлган ташкилотга бу каби нарсаларни нима кераги бор?" - деб ҳайрон бўлди собиқ вазир.

Москвада буни эшитишди. ТИВнинг қуролларни тарқатмаслик ва назорат қилиш масалалари департаменти бошлиғи Владимир Ермаков Россия ўз чегаралари яқинида америка биологик тажрибаларига тоқат қилмаслигини маълум қилди.

Пентагонда Гиоргадзенинг айбловлари бемаънилик деб аталди. Тбилиси лабораторияни тинч ишланмалар билан шуғулланаётганига ва одамлар устида тажриба ўтказилиши ҳақида гап бўлмаганлигини таъкидлади. Грузия расмийлари Лугар марказига россиялик мутахассислар ташриф буюришига қарши эмас эди. Аммо бу режалар ўтган йилги икки мамлакат ўртасидаги муносабатлардаги инқироз туфайли барбод бўлди.

"Грузия ҳеч қачон физик-кимёвий биология соҳасидаги тадқиқотлар билан қизиқмаган. Ва ушбу лабораторияда ходимларнинг ҳимояси юқори биологик даражада эканлиги кўплаб саволларни келтириб чиқаради. Бу каби оғир патогенлар билан шуғулланиш нима учун керак?" - дейди РИА Новости билан суҳбатда биология фанлари доктори, Сибир федерал университети профессори Николай Сетков.

Вектор вирусология марказининг илмий ишлар бўйича бош директор ўринбосари Александр Агафоновнинг таъкидлашича "Лугар марказида биологик қуроллар ва уларни етказиб бериш воситаларини иўлаб чиқилиш тўғрисида тўғридан-тўғри маълумотлар ёпиқланган".

"Аммо CH2M Hill, Battelle ва Metabiota хусусий компанияларининг иштироки ва контракт мажбуриятлари тўғрисида маълумот, масалан, Сибир куйдиргиси, туляремия ва Қрим-Конго геморрагик безгаги вирусининг хавфли бактериялари бўйича тадқиқотлар - эътиборсиз қолмаслиги керак", - дея таъкидлайди мутахассис.

Агентлик томонидан сўралган экспертлар постсовет давлатлари ташқи ёрдамдан умид қилиб, эпидемиологик вазият устидан назоратни бой бериб қўйиши мумкин деган тўхтамга келишди. Ва бу ўта жиддий оқибатларга олиб келиши мумкин. Устига-устак, пандемия даврида ушбу лабораторияларга янада кўпроқ эҳтиёткорлик билан қарала бошланди, натижада ушбу тузилмаларни янада очиқроқ қилишга яхши асос бор.

868

Захарова АҚШдаги тартибсизликлари ортида Россия туриши борасидаги айбловга жавоб берди

0
(Янгиланган 16:51 01.06.2020)
Россия ТИВ расмий вакили Мария Захарованинг сўзларига кўра, Россияни АҚШда тартибсизликларига алоқадорликда айблаш - ахборотни манипуляция қилишнинг ифлос усулдир.

Россия ТИВ расмий вакили Мария Захарованинг сўзларига кўра, Россияни АҚШда тартибсизликларига алоқадорликда айблаш - ахборотни манипуляция қилишнинг ифлос усулдир.

Бундан аввал АҚШ президентининг миллий хавфсизлик масалалари бўйича собиқ маслаҳатчиси Сьюзан Райс Қўшма Штатлардаги норозилик ва зўравонликлар ортида Россия туриши мумкинлигини айтди. У буни ўз тажрибасига асосланиб, ҳеч қандай далил келтирмасдан таъкидлади.

"Райс хоним! Бир вақтлар партия бўйича ўртоқларингиз ҳалокатли хатога йўл қўйдилар – улар, Россияни сиз ёқтирмайдиган барча нарсада айблаш ҳақидаги аҳмоқона концепцияни ўйлаб топишди. (АҚШнинг собиқ давлат котиби) Хиллари Клинтон ва бутун жамоа (АҚШнинг собиқ президенти Барак) Обама ўзларини ишонтирди ва бутун дунёнини АҚШнинг ички муаммолари кимдир "ташқаридан", хусусан Россия томонидан яратилаётгани ва кучайтираётганига ишонтиришга ҳаракат қилишган. CNN журналисти ахборотни манипуляция қилишнинг ифлос усулларини қўллаган ҳолда Сиз ҳозир бу хатони қайтаришга ҳаракат қиляпсиз: сохта баёнотлар ва уларни қўллаб-қувватлаш фактлари ноль. CNN’га берган интервьюингиз – бу пропаганда”, - деб ёзди Захарова Facebook’да.

АҚШнинг фикрига кўра, руслар томонидан Америка шаҳарларида норозилик намойишларини ўтказиш учун фойдаланадиган ўша “ижтимоий тармоқлар” "АҚШда рўйхатдан ўтган, америкаликларга тегишли ва у ердан қонуний тартибга солинади", дея эслатди у.

"Сиз яна “рус картаси”ни ўйнашга ҳаракат қиляпсизми? Сиз жуда кўп ўйнга берилиб кетингиз, ҳақиқатга қайтинг. Одамларингиз олдига чиқиб, уларнинг кўзларига қараб, улар руслар томонидан Youtube ва Facebook  орқали бошқарилишини айтинг. Мен эса Американча "ўзига хослик ҳаракатда” кўраман" – деб қўшимча қилди Мария Захарова.

АҚШдаги тартибсизликлар Миннеаполисда полиция томонидан қўлга олинган афро-америкалик Жорж Флойд ўлимидан сўнг бошланди. Мамлакатнинг 25 та шаҳрида оммавий норозиликлар туфайли комендантлик соати эълон қилинган.

АҚШнинг 40 дан ортиқ шаҳарлари, шу жумладан Лос-Анжелес, Сан-Франсиско, Беверли-Хиллз, Чикаго, Орландо, Атланта, Денвер, Ғарбий Голливуд ва бошқа ҳудудларда комендантлик соатлари жорий этилди.

0