Учения НАТО Saber Strike.

"Зарба беришга тайёрланмоқда": НАТО нима учун Шимолий Македонияга кириб олмоқда

1774
(Янгиланган 15:09 14.02.2020)
Европанинг жанубий-шарқидаги кичкина давлат НАТОни кучайтирадими ва унинг қуролли кучлари ўзида нимани намоён қилади ?

ТОШКЕНТ, 14 фев - Sputnik, Андрей Коц. Черногория ортидан, яқин орада яна бир Болқон давлати НАТОга қўшилади - Шимолий Македония парламенти алянсга қўшилиш тўғрисидаги ҳужжатни тасдиқлади. Хозирда дунёнинг энг йирик ҳарбий блокида 29 иштирокчи бор, РИА Новости хабарига асосан.

Пул етмаяпти

The Military Balance 2019 йиллик нашрига кўра, Шимолий Македонияда саккиз минг аскар бор. Армия 1992 йилда Югославиянинг қулашидан кейин тузилган. Ўша пайт у яхши жиҳозланмаган ва кам анжом билан таъминланган армия эди, таркибида фақат тўртта бузуқ Т-34 танклари ва эски қуроллари бўлган. Бироқ, ҳукумат дарҳол НАТОга кириш йўлини танлади. Шимолий Македония армияси 1999 йилда Сербияни бомбалашда иттифоққа кўмаклашган. Ўша йили мамлакат НАТОга аъзо бўлиш Режасига қўшилди ва қуролли кучларни ислоҳ қилишга киришди.

Македонияликлар кўпгина ҳарбий операцияларда АҚШ ва НАТОнинг мунтазам иттифоқчилари бўлишган. 2002 йил август ойидан бошлаб республиканинг 240 дан ортиқ ҳарбий хизматчилари халқаро коалиция кучлари таркибида Афғонистондаги урушда қатнашдилар. 2003 йил июнидан 2008 йил декабригача Ироқдаги америкаликларга кичик контингент ёрдам берди. Қуролли кучларни ислоҳ қилишда 2006 йил асосий бўлди, бунда Македония умумий ҳарбий мажбуриятни бутунлай бекор қилди ва профессионал контрактли армияга ўтди.

The Military Balance 2019 маълумотларига кўра, ўтган йили Шимолий Македония ҳарбий эҳтиёжлар учун атиги 108 миллион доллардан кўпроқ маблағ сарфлаган. Бюллетень муаллифлари таъкидлашича: мамлакатнинг халқаро ҳарбий операцияларда иштироки унинг логистик имкониятларини оширган бўлса-да, эски совет моделлари устунлик қилаётган ҳарбий техника паркининг аҳволи жиддий муаммо бўлиб қолмоқда. Ва уларни НАТО стандартларига мослаштириш ҳали ҳам муаммолигича қолмоқда.

Шимолий Македония ҳаво ҳужумига қарши мудофаа тизимлари, шунингдек узоқ масофага мўлжалланган танкларга қарши тизимларга эга эмас. Мутахассисларнинг таъкидлашича, мамлакат замонавий қуролларни мустақил равишда ишлаб чиқаришга қодир эмас ва уларни чет элда сотиб олиш учун пул йўқ.

Камтар кучлар

Шимолий Македониянинг қуруқликдаги кучлари тезкор реакция кучлари, қўллаб-қувватловчи кучлар ва стратегик захирадан иборат. Биринчисига иккита пиёда бригадаси ва бронетанк батальон киради. Қўллаб-қувватлаш кучлари таркибида артиллерия полк, ҳаво ҳужумидан мудофаа батальони, РХБЗ ротаси, алоқа ва логистика батальони, муҳандислик батальони, разведка роталари ва ҳарбий полиция мавжуд. Стратегик резервда иккита пиёда бригадаси мавжуд.

Танк батальонига 90-йилларда Болгария ва Украинада сотиб олинган 30 та Т-72А танклари киради. Пиёдалар бригадаларида – 11та БМП-2 пиёда жанговар машиналари, ўнта МТ-ЛБ зирҳли торткичлари, ўнта БРДМ-2 патрул машиналари, 70 га яқин БТР-70 ва БТР-80 бронетранспортёрлари, шунингдек тўққизта Греция  Leonidas-лари, 28 та америка М113с ва 84 та TM-179 Hermelin немис зирҳли машиналари. Бундан ташқари, қуруқликдаги кучларда 80 га яқин Ҳаммер бор. 2028 йилга келиб Шимолий Македония совет техникаларидан бир қисминидан халос бўлишни ва АҚШда 56 та замонавий Stryker бронетранспортёрларини ва 96 JLTV зирҳли машиналарини сотиб олишни режалаштирмоқда.

Қуролли кучларнинг артиллерияси асосан 12 дона 122 ммлик Град залпли реактив зарба ускунаси ва 12 та югослав 128 мм РСЗО M-63 Plamen. Стволли тизимлар Улуғ Ватан уруши йилларида ишлатилган 14 та америкал 105 ммли М-56 ва 56 та совет М-30 дан иборат. Бундан ташқари, 39 та 120 ммли Совет ва Югославия миномётлари мавжуд. Кўпроқ аҳамиятга эга бўлган танкга қарши қуроллар - фақат бир нечта француз танкларга қарши "Милан" ПТРК тизимлари.

Ҳарбий-ҳаво кучларида фақат олтита самолёт бор: битта Совет Ан-2 ва бешта Чехословакиянинг Z-242 ўқув-машқ самолётлари. Армия авиацияси ҳам жиддийроқ қуролланган: олтита Ми-24В зарба ва тўртта Украина томонидан тақдим қилинган ва Исроилнинг Elbit компанияси томонидан такомиллаштирилган Ми-17 ҳарбий вертолётлари, шунингдек, иккита Американинг кўп мақсадли UH-1H Iroquois вертолёти. Ҳавога қарши мудофаада - Совет қисқа масофага мўлжалланган "Стрела-10" зенит-ракета комплекслари, бир нечта ПЗРК "Игла-1" ва 36 та швед 40 ммли Bofors тез отувчи зенит ускуналари.

Соҳил хавфсизлик кучлари - ҳарбий катерларнинг кичик бўлинмалари - Преспенский ва Оҳрид кўлларининг сувларида патруллик қилмоқда.

Шарқий йўналиш

Америкаликлар Скопьенинг НАТОга аъзо бўлиш истакларини тўлиқ қўллаб-қувватламоқда, бу шунчаки вақт масаласи эканлигини англатади. АҚШнинг Альянсдаги доимий вакили Кэй Бейли Хатчисон Шимолий Македония ҳарбий блокга ёзгача қўшилишини билдирди.

Бунга қарши, ноябр ойида, Россия Ташқи ишлар вазирлигининг 4-Европа департаменти директори Юрий Пилипсон эътироз билдирди. Унинг сўзларига кўра, НАТОнинг кенгайиши Европадаги ишонч ва барқарорликни бузади ва қарама-қаршиликни кучайтиради. Дипломат янги мамлакатларнинг анти-Россия сиёсати ва алянсни ҳарбий режалаштиришга жалб қилиниши қитъа хавфсизлигига ҳисса қўшмаслигини таъкидлади.

Албатта, бу ерда гап Шимолий Македония Қуролли кучларининг имкониятларига ҳам боғлиқ эмас. Кичик ва заиф қуролланган армия шундоқ хам кучли Шимолий Атлантика Иттифоқини кучайтириши мумкин эмас. Ҳарбий экспертлар америкаликларга Македония аскарлари ва танкларига эмас, балки ушбу мамлакат ҳудудидан шарқий йўналишда операциялар ўтказиш учун керак, деб ишонишади.

"Америка Қўшма Штатлари Шимолий Македонияни плацдарм сифатида ишлатишни режалаштирмоқда", деб тушунтирди РИА Новости геосиёсий муаммолар академиясининг биринчи вице-президенти Константин Сивков: "У ерда Россияга жуда чуқур ичкаридаги нишонларни уришга қодир ўртадаги ракеталарни жойлаштириш мумкин, ҳаво базалари ва ракеталарга қарши мудофаа тизимларини жойлаштириш мумкин. Македония аҳолиси эса америкаликлар учун оддий емдир."

1774
Визит госсекретаря США Майкла Помпео в Узбекистан

Помпео толиблар билан "келишув" ҳақидаги миш-мишлар туфайли РФга дағдаға қилди

89
Июнь ойи охирида NYT нашри исми сир сақланган америка разведка хизмати вакилларига таяниб, Россия ҳарбий разведкаси "Толибон"га алоқаси бўлган жангариларга Афғонистонда америкак ҳарбийларига ҳужум уюштириш эвазига мукофот таклиф этгани ҳақида хабар тарқатган эди.

ТОШКЕНТ, 13 авг - Sputnik. АҚШ Давлат котиби Майк Помпео агар Россия толибларга Афғонистондаги америкалик ҳарбийларнинг қотиллиги учун пул тўлаган бўлса, РФ учун бу "ўта қимматга" тушишини айтиб, таҳдид қилди.

"Агар руслар америкаликлар ёки умуман Ғарбдаги одамлар қотиллиги учун пул таклиф қилишаётган бўлса, у ҳолда бу улар учун жуда қимматга тушади. Мен бу ҳақда ташқи ишлар вазири (Сергей) Лавров билан гаплашдим. Бизнинг ҳарбийларимиз уларнинг етакчилари (РФ Мудофаа вазирлиги раҳбарияти - таҳр.) гаплашишганидан хабардорман. Биз энди бунга тоқат қилмаймиз", - деб айтган Помпео интервьюда. Интервью матни давлат департаменти томонидан тарқатилган.

Июнь ойи охирида The New York Times нашри исми ошкор қилинмаган америка разведка хизмати вакилларига таяниб, Россия ҳарбий разведкаси "Толибон"га алоқаси бўлган жангариларга Афғонистонда америкалик ҳарбийларга ҳужум уюштириш эвазига мукофот таклиф этгани ҳақида хабарни тарқатган эди. Нашр бу борада бирорта далил келтирмаган.

Россия ТИВ мақолани уйдирма, деб атади, ташқи сиёсий маҳкама раҳбари Сергей Лавров эса ушбу айбловларни Қўшма Штатларда сайловлар олдидан рўй бераётган ички сиёсий кураш билан боғлади.

Президент Дональд Трамп, ўз навбатида мақолани буюртма, деб атади. Унинг сўзларига кўра, америка разведкаси New York Times хабарини ишончга сазовор, деб топмаган. Пентагондагилар ҳам "келишув" тасдиқларига эга эмаслигини таъкидлашган.

"Толибон" радикал ҳаракати сиёсий офиси расмий вакили Сухайл Шахин РИА Новостига берган интервьюсида Россия билан "келишув" ҳақидаги хабарларни "хато ва асоссиз маълумот", дея атаган. Шахиннинг айтишича, бу маълумотлар Афғонистон миллий хавфсизлик департаментидан чиққан бўлиши мумкин.

89
Мавзу:
Афғонистон: 30 йил тинчлик илинжида
м

Аёллар, тинчлик ва хавфсизлик: Ўзбекистон-АҚШ-Афғонистон йиғилиши бўлиб ўтди

158
(Янгиланган 20:59 12.08.2020)
Наркотрафик ва терроризмга қарши курашиш самарадорлигини ошириш учун томонларнинг соҳа идоралари ўртасида чегараларни қўриқлаш ва ахборот алмашиш борасидаги ҳамкорликни кенгайтиришнинг муҳимлиги таъкидланди.

ТОШКЕНТ, 12 авг - Sputnik. Бугун, 12-август куни видеоконференцалоқа воситасида "Ўзбекистон-АҚШ-Афғонистон" уч томонлама ҳамкорлик шакли Хавфсизлик бўйича қуйи қўмитасининг биринчи йиғилиши бўлиб ўтди, деб хабар қилмоқда ТИВ матбуот-хизмати.

Тадбирда қуйи қўмита ҳамраислари – Ўзбекистон Давлат хавфсизлик хизмати раиси ўринбосари Салимжон Хусанов, Ўзбекистон Ташқи ишлар вазири ўринбосари Фурқат Сидиков, АҚШ Давлат котибининг Жанубий ва Марказий Осиё бўйича ёрдамчиси ўринбосари Ненси Жексон, АҚШ Мудофаа вазири ёрдамчиси ўринбосари Томас Крочи, Афғонистон Президентининг Миллий хавфсизлик масалалари бўйича маслаҳатчиси ўринбосари Салам Шаҳ Ибраҳими, Афғонистон Миллий мудофаа вазири ўринбосари Абдулҳай Рауф, учта давлатнинг мутасадди вазирлик ва идораларнинг вакиллари иштирок этди.

Томонлар жорий эпидемиологик ҳолат юзасидан фикр алмашдилар, коронавирус инфекциясининг минтақавий ва глобал хавфсизликка таъсирини муҳокама қилдилар. COVID-19 оқибатларини бартараф этиш учун кучларни бирлаштириш зарурлиги қайд этилди.

Наркотрафик ва терроризмга қарши курашиш самарадорлигини ошириш учун томонларнинг соҳа идоралари ўртасида чегараларни қўриқлаш ва ахборот алмашиш борасидаги ҳамкорликни кенгайтиришнинг муҳимлиги таъкидланди.

"Аёллар, тинчлик ва хавфсизлик"” кун тартиби бўйича муносабатларнинг долзарб жиҳатларига алоҳида эътибор қаратилди. Аёллар ва қизларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини таъминлаш соҳасидаги алоқаларни мустаҳкамлаш, уларга нисбатан куч ишлатиш ва хотин-қизларнинг сифатли таълим олиши борасидаги муаммоларни ҳал қилиш механизмлари муҳокама қилинди.

Йиғилишда қўшма кун тартибининг бошқа масалалари ҳам кўриб чиқилди.

158
Пограничный пункт, архивное фото

Тожикистон қўшнилар туфайли Россияга авто-транспорт қатновини амалга ошира олмаяпти

6
Россиянинг Тожикистондаги элчихонаси нима учун давлатлар ўртасида ер усти қатнови ҳануз ёпиқлигини айтди

ТОШКЕНТ, 13 авг - Sputnik. Россия ва Тожикистон ўртасида авто-транспорт қатновини тиклаш муаммоси жуда долзарб, деди кеча ўтказилган матбуот-анжуманида Россиянинг Тожикистондаги элчихонаси консуллик бўлими бошлиғи Валерий Катункин.

"Россия ва Тожикистон ўртасида ягона қуруқлик чегараси йўқ. Чегаралар икки суверен давлат - Ўзбекистон ва Қозоғистон орқали ўтади. Ва бу муаммо (ер усти қатнови - таҳр.) ҳалигача ҳал қилинмади", - деди Катункин.

Унинг таъкидлашича, консуллик бўлими ва элчихона автоколонналарни "яшил йўлак"дан Ўзбекистон ва Қозоғистон ҳудудлари орқали ўтиши учун барча имкониятларни ишга солмоқда.

Шу билан бирга, Катункин Қозоғистонда карантин режими 16 августгача амал қилаётганини эслатди.

"Қозоғистонлик ҳамкорларнинг маълум қилишича, улар ушбу колоннани ўтказиб юборишга деярли тайёр. Аммо тиббий кўрсаткичлар нуқтаи назаридан ва жиноий вазият билан боғлиқ тўғридан-тўғри хавфсизликни таъминлай олмайдилар. Чунки (йўллар-таҳр.) узунлиги 1700 километрни ташкил этади ва у аҳоли кам яшайдиган ва чўл ҳудудлари орқали ўтади", - деди у.

Эслатиб ўтамиз, ижтимоий тармоқларда Россия ва Тожикистон ўртасидаги ер усти қатновининг тикланиши ҳақидаги миш-мишлар тез-тез пайдо бўлмоқда. Шу билан бирга, элчихона ҳозирча бундай ҳаракатнинг иложи йўқлигини таъкидламоқда.

6