Голубь у фонтана. Архивное фото

ЦРУ шпионаж учун тайёрланган кабутар ва мушуклар тўғрисидаги ҳужжатларни ошкор қилди

1467
(Янгиланган 13:04 15.09.2019)
Жониворларни жосус сифатида ишлатиш осон бўлмаган. Ушбу дастурда кўплаб муаммоларга дуч келинган. Хусусан, тренерлар билан ишлаган дельфинлар дала шароитларида ЦРУ агентлари берган буйруқларни бажара олмаган.

ТОШКЕНТ, 15 сен - Sputnik. АҚШ Марказий разведка бошқармаис ҳайвонларни, шу жумладан, дельфинлар, қушлар ва ҳатто мушуклардан "совуқ уруш" йилларида жосуслик мақсадида фойдаланганлик тўғрисидаги қатор ҳужжатларни махфийлик даражасидан чиқарди.

АҚШ ап Совет Иттифоқи жониворлардан разведка фаолиятида фойдаланиш учун тадқиқотлар ўтказгани ҳақида аввалдан маълум эди. ЦРУ (МРБ) сайтида эълон қилинган фактлар эса илгари ошкор қилинмаган номаълум деталларга ойдинлик киритади. Хусусан, омма учун ёпиқ бўлган ЦРУ музейида турган бўйнида кўчма фотоаппарат бўлган кабутар сурати оммага эълон қилинган. Фотокамера 35 грамм оғирликка эга бўлган, фотоаапарат қуш танасига маҳкамланган тасма оғирлиги 5 граммча келган.

ЦРУда жониворлардан фойдаланиш дастур устида 1960-йй ишлар олиб борилган. Бу ерга гап кабутарлардан ташқари, мушук ва ит, қуш ва дельфинлардан фойдаланиш ҳақида ҳам борган.

Қушлар, шу жумладан, кабутарлар ва қарғалар жуда кичик бўлган юкларни, хусусан эшитиш қурилмаларини етказиб беришда фойдаланилган. Шунингдек, СССР территориясида разведка олиб бориш, ёки у ҳудудга сенсорли аппаратурани етказиб бериш учун миграция қилаётган қушлардан фойдаланиш имконияти ҳам ўрганилган.

Юкларни юбориш учун дельфинлардан ҳам фойдаланила бошлаган. Флоридадаги базада ушбу жониворлар шартли душманнинг кемаларига ҳужум қилиш учун фойдаланишга ҳаракат қилинган. Шунингдек, уларнинг устига қайд этувчи аппаратура илинган ва ундан совет сувости кемаларини аниқлаш ёки радиация изларини йўқотишда фойдаланилган.

Дастур кўплаб муаммоларга дуч келган. Хусусан, тренерлар билан ишлаган дельфинлар дала шароитларида ЦРУ агентлари берган командаларни бажара олмаган.

СССРда аниқ манзиллар ўртасида ҳаракатланиши керак бўлган кабутарлар Вашингтонда синовдан ўтказилган, бироқ натижалар ЦРУни қониқтирмаган. Бир гала қушлар қимматбаҳо камералар билан йўқолиб қолган. Кабутарлардан биттаси қирғий ҳужумидан сўнг омон қолган, бироқ камерани йўқотиб қўйган. Бошқа кабутарлар анча яхши суратларни туширишган. Роликдаги 140та суратдан ярми яхши бўлган, айрим суратларда Вашингтондаги ҳарбий объект жойлашган кўчалардаги ҳолатлар тасвирланган бўлган.

1976 йилги ҳужжат эса ЦРУ СССР территориясида такрорий жосуслик операциясини ўтказиш дастурини ишлаб чиққанлигидан далолат беради. Қушни у тезда СССР чегарасидаги базага учиб кела олиши учун Ленинграддаги кемасозлик верфи ҳудудида қўйиб юбориш режалаштирилган.

Ҳужжатга кўра, 1976 йилда ўтказилган "дала синови" натижада мақсадга мувофиқ эмас, деб топилган. Бундай уринишлар кейин ҳам такрорланганми, йўқми, бу номаълум. Шундай бўлса-да, Москвадаги элчихонага кабутарларни етказиб бериш ва уларни кейинчалик маҳфий тарзда қўйиб юбориш режалари ўрганилган. Мисол учун қушларни автомобилларнинг остки қатламидаги туйнук орқали қўйиб юбориш усуллари кўриб чиқилган.

1467
Полет истребителя F-15

АҚШ Туркияни F-35 дастуридан чиқариб юборишга тайёрми? Сиёсатшуноснинг фикри

218
АҚШ сенаторлари Туркияни F-35 қирувчиси дастуридан бутунлай четлатилишини талаб қилишди. Sputnik радиоси эфирида сиёсатшунос Дмитрий Евстафьев ушбу вазиятда бир қанча муҳим жиҳатлар мавжудлигини таъкидлади.

Республикачи-сенаторлар Джеймс Лэнкфорд ва Том Тиллис ҳамда Демократик партиядан сенаторлар Джин Шахин ва Крис Ван Холлен АҚШ мудофаа вазири Марк Эсперга мактуб йўлладилар, унда Туркияни бешинчи авлод F-35 қирувчи самолёти дастуридан бутунлай чиқарилишини талаб қилишди. Бу ҳақда “Военное обозрение” нашри хабар бермоқда.

АҚШ қонун-чиқарувчилари Пентагонни Туркияни қирувчи самолётларни ишлаб чиқаришда иштироки давом этаётгани сабабларини тушунтиришга чақирди.

Мактубда айтилишича, турк ишлаб чиқарувчилари, бундай иштирокни қонуний равишда тақиқланганига қарамай, ҳали ҳам муҳим элементларни ишлаб чиқариб етказиб бермоқдалар.

Сенаторлар таъкидлашларича, Туркиядан F-35 учун бутловчи қисмларни етказиб беришни тўҳтатиш АҚШ учун “молиявий қийинчиликлар”ни келтириб чиқарса-да, аммо буни “қилиш керак”.

АҚШ, Анқара Россиядан С-400 ҳаво мудофаа тизимини сотиб олгандан кейин, Туркияни F-35 дастуридан четлатилишини эълон қилди. Вашингтон Анкарага бешинчи авлод қирувчи самолётларини етказиб беришдан бош тортди, бунга жавобан Туркия етакчиси Ражаб Тоййиб Эрдўғон Туркияга самолётларга сарфлаган маблағларни қайтаришни ёки F-35ларни етказиб беришни талаб қилди.

Sputnik радиоси эфирида сиёсий фанлар номзоди, сиёсатшунос Дмитрий Евстафьев вазиятни шарҳлар экан, бунда бирданига бир нечта муҳим жиҳат мавжудлигини айтди.

“АҚШ Сенати ва айниқса демократлар (президент Дональд) Трампнинг Эрдўғон билан савдолашиш имкониятларини иложи борича камайтирмоқчи. Трамп ушбу савдони ўзининг ташқи сиёсатининг устунларидан бирига айлантирган. Аммо бу АҚШда кўпчиликни ғазаблантира бошлади - ҳамма аниқликни хоҳлайди. Эрдўғон эса жуда моҳирона савдолашади. Трамп ваъда қилганидек, “улкан битим” кўринмайди, аслида. Иккинчи масала ҳам бор: АҚШнинг Яқин Шарқдаги асосий иттифоқчилари билан муносабатларнинг ёмонлашишини ҳисобга олган ҳолда, Анқара сиёсатининг олдиндан башорат қилиниши бўйича тўлиқ аниқлик керак. Бугунги кунда бундай аниқлик йўқ. Шунинг учун америкаликлар ставкаларни кўтаришга ҳаракат қилмоқда. Бу қанчалар иш бериши - катта шубҳа остида”, - деди Дмитрий Евстафьев.

Унинг фикрича, америкаликлар Туркияни F-35 ишлаб чиқариш лойиҳасидан бутунлай чиқариб юборишга ҳали тайёр эмас.

“Умуман олганда, Туркиянинг дастурдаги роли унчалик катта бўлмаган ҳам. Аммо у бир неча сегментларда амалга оширилди, улар асосан ушбу дастурни амалга ошириш учун анчагина муҳим эди. АҚШ ва унинг энг яқин иттифоқчилари шу вақтгача (вазият бир йилдан бери давом этмоқда) ушбу лойиҳада қанчалар Туркиянинг маҳсулотларини импорт ўрнини тўлиқ босиши ва ишлаб чиқаришни алмаштириши жуда катта шубҳа остида. Ўйлайманки, биз ҳозирча Вашингтон ва Анқара ўртасида қандайдир савдолашишни кузатмоқдамиз, ва бу ҳозирча тўлиқ ажралишни англатмаяпти. Аммо эртами-кечми бунгача боради”, - деб ҳисоблайди Дмитрий Евстафьев.

218

Москвада Delivery Club курьерлари иш ташлашни эълон қилди

103
Delivery Club таом етказиб бериш хизмати курьерлари маош тўланмаётгани туфайли иш ташлашни эълон қилди.

ТОШКЕНТ, 7 июл — Sputnik. Москвада Delivery Club таом етказиб бериш хизмати курьерлари маош тўланмаётгани туфайли иш ташлашни эълон қилди. Бу ҳақда РИА Новости хабар қилмоқда.

Россия Тергов қўмитасининг Москва бўйича бош тергов бошқармаси вакили Юлия Иванованинг сўзларига кўра, терговчилар суриштирув ишларини бошлаб юборишган.

“Турли маълумотлардан маълум бўладики, компания раҳбарияти 2020 йилнинг май ойидан ҳозирга қадар 30 нафардан кам бўлмаган ходимларга иш ҳақини тўламаган”, - деди Иванова.

Ушбу компания ходимлари 4 июль куни “Ютуб”га видео мурожаат жойлаштириб, иш ҳақи тўланмаётганидан шикоят қилишган.

103
Теглар:
мигрантлар, Москва
Ведущий научный сотрудник Центра Корейских исследований Института Дальнего Востока РАН Евгений Ким

Ўзбекистон ва Жанубий Корея ўзаро савдони 5 миллиард $гача етказиши мумкинми - эксперт

161
(Янгиланган 21:33 07.07.2020)
Россия Фанлар академиясининг Узоқ Шарқ институти Корейс тадқиқотлари марказининг етакчи илмий ходими Евгений Ким икки республиканинг ўзаро ташқи савдосини амалга оширишга нима тўсқинлик қилиши мумкинлиги юзасидан ўз фикрларини айтди.

6 июль куни Сеулда Ўзбекистон бош вазир ўринбосари - Инвестициялар ва ташқи савдо вазири Сардор Умурзоқов ва Жанубий Корея савдо, саноат ва энергетика департаменти раҳбари Сонг Юн Мо музокаралар ўтказди. Учрашув давомида, 2019 йил охирида мамлакатлар ўртасидаги савдо ҳажми 27 фоизга ўсиб, 2,7 миллиард долларни ташкил этгани қайд этилди - бу сўнгги беш йил ичидаги энг юқори кўрсаткич. Томонлар 2023 йилга қадар ўзаро савдо ҳажмини 5 миллиард долларга етказиш учун барча шарт-шароитлар мавжуд, деб ҳисоблашмоқда.

Россия Фанлар академиясининг Узоқ Шарқ институти Корейс тадқиқотлари марказининг катта илмий ходими Евгений Кимнинг таъкидлашича, беш миллиард доллар - Жанубий Кореянинг ташқи савдо айланмасининг 0,35 фоизини ташкил этади.

Унинг сўзларига кўра, савдо ҳажмини ушбу кўрсаткичга етказиш режалари, айниқса Жанубий Корея Ўзбекистон билан ҳамкорлик қилиш йиллари давомида 3 миллиард долларга яқин сармоя киритганини ҳисобга олсак, жуда яхши.

Бироқ, экспертнинг фикрига кўра, ҳамма нарса пандемиядан кейин икки мамлакат иқтисодиёти қанчалик тез тикланишига боғлиқ бўлади.

"Масалан, Жанубий Корея ва Хитой ўртасидаги муносабатлар қандай ривожланиши муҳим. Бу йил коронавирусдан олдин бўлган савдо ҳажмини тиклай олмасликлари эҳтимолидан холи эмас. Бу баъзи бир, Ўзбекистон Жанубий Кореяга етказиб бера оладиган маҳсулотларга талабнинг пасайишига олиб келиши мумкин, чунки Ўзбекистон юқори технологияли саноат маҳсулотларини етказиб берувчиси эмас, балки хом ашёни етказиб беради. Жанубий Кореядан экспорт ҳажми камайса, хом ашёга бўлган талаб ҳам пасаяди", - деди Евгений Ким.

Экспертнинг тўлиқ изоҳини Sputnik подкастида тинглашингиз мумкин.

Смогут ли Узбекистан и Южная Корея довести объем торговли до $5 млрд — мнение эксперта
161